عنوان : جايگاه ارزشي و حقوقي زنان ايثارگر
کلمات کلیدی : زنان ايثارگر
نویسنده : عشرت شايق
جايگاه ارزشي و حقوقي زنان ايثارگر
با رويكرد به نظام حقوقي اسلام و قانون اساسي

((ما ميخواهيم زن به مقام والاي انسانيت برسد. زن بايد در سرنوشت خودش دخالت داشته باشد.))
حضرت امام خميني (ره)
در مدخل سخن ، در جهت تبيين جايگاه ارزشمند فرهنگي ، حقوقي زنان ؛‌ خصوصاً فرهيختگان تحصيلكرده ي ايثارگر به نقش مهم و مؤثر قانون اساسي اشاره مي شود ،‌ كه ثمره ي خون هزاران هزار شهيد و زحمات نخبگان و شهدايي گران قدر همچون آيت الله بهشتي است. اين قوانين ، ريشه در نظام ديني مبتني بر آيات و روايات دارند.
در اصل بيستم قانون اساسي آمده است :
همه ي افراد ملت اعم از زن و مرد به طور يكسان در حمايت قانون قرار دارند و از همه ي حقوق انساني ، سياسي ، اقتصادي ،‌ اجتماعي و فرهنگي با رعايت موازين اسلام برخوردارند.
در اصل بيست و يكم آمده است:
دولت موظف است حقوق زن را در تمام جهات با رعايت موازين اسلامي تضمين نمايد و امور زير را انجام دهد:
1- ايجاد زمينه هاي مساعد براي رشد شخصيت زن و احياي حقوق مادي و معنوي او ؛
2- حمايت مادران ، بالخصوص در دوران بارداري و حضانت فرزند و حمايت از كودكان بي سرپرست ؛
3- ايجاد دادگاه صالح براي حفظ كيان و بقاي خانواده ؛
4- ايجاد بيمه ي خاص بيوگان و زنان سالخورده در صورت نبودن ولي شرعي.
نكات مهمي كه از قوانين مصوب پيشگفته براي احياي حقوق زنان در حريم اسلامي حاصل مي شود ، به شرح زير است:
1- هدف در جامعه ي اسلامي اين است كه زن به حق انساني و حقيقي خود به عنوان يك انسان برسد ؛‌ استعدادهاي او شكوفا شود ؛ رشد حقيقي و انساني پيدا كند و در نهايت به تكامل انساني نايل آيد.
2- حركت نظام ديني در جهت احقاق حقوق زنان در جامعه ي اسلامي بايد رو به رشد باشد ؛ منتها بر مبناي اسلامي و با اهداف اسلامي.
3- اهميت دادن به تحكيم خانواده و نقش مؤثر خانوادگي زن به عنوان عنصر اصلي و فعال و سرنوشت ساز كه مقام معظم رهبري در اين باره فرمودند :
(( مادر از هر سازنده ايي سازنده تر و با ارزش تر است ؛ بزرگترين دانشمندان ممكن است يك ابزار بسيار فوق پيچيده ي الكترونيكي را مثلاً به وجود بياورند. موشك هاي قاره پيما را به وجود بياورند ، ولي هيچكدام از اين ها اهميت ندارد كه كسي يك انسان والا به وجود بياورد و چنين كاري تنها از مادر ساخته است ، اين الگوي زن اسلامي است.))
4- رعايت حقوق خانوادگي به عنوان زندگي اجتماعي كه شاكله ي جامعه ي اسلامي را تشكيل مي دهد كه در اين بين رعايت حقوق قانوني بين زن و شوهر به عنوان پايه هاي استوار و مهم خانواده مبتني بر مصوبات قانوني ذي صلاح و هم چنين حقوق اخلاقي كه باعث شيرين شدن و تحكيم خانواده مي شود ، از جمله ي اين حقوق است كه زير پا گذاشتن هر كدام مشكلاتي را به وجود مي آورد.
5- در نظام اسلامي به عنوان يك نظام ديني لازم است حق متفاوت بودن زن را در همه ي عرصه ها و گستره ي فعاليت ها و زمينه هاي اجتماعي ، فرهنگي ، اقتصادي ، سياسي شناسايي كنند و زمينه ي حضور او را در آن عرصه ها بيش از پيش مهيا سازند.
6- در تصويب قوانين ، حقوق زنان جامعه در مورد تسهيلات شغل خانه داري و حمايت هاي ديگري كه از حق متفاوت بودن آن ها در عرصه ي كار و شغل و گروه و پايه و مرخصي و بازنشستگي و سنوات كاري و ... است ، مد نظر و مورد توجه قرار گيرد ، كه اين امر ، عين عدالت بوده و اين حق تفاوت در جاي خودش اجرا مي گردد.
7- چون قانون گذار در شريعت اسلامي ، پروردگار منان و عادل و حكيم است ، به تمام زواياي شخصيتي و ابعاد گوناگون وجود انسان مسلط است و در جهت قانون گذاري ،‌ مصالح زن و مرد را به بهترين وجه رعايت فرموده است و آنچه در فقه اسلامي آمده ، ناظر بر كاردكردها و مسئوليتهاي اجتماعي است ، نه عدم رعايت حقوق زنان.
8- بنابر قوانين اسلام ، اصالت نه با زن است و نه با مرد ؛ اصيل ،‌انسانيت است و بندگي خدا ، كه از مسير قرب الهي با تلاش و طي طريق حاصل مي آيد و زن در برخورداري از حق مساوي بودن به عنوان يك انسان قادر به رسيدن به اوج قرب الهي و عرشي ترين جايگاه تكاملي است. اين بخش را به گهر گفته هاي حضرت امام (ره) زينت مي دهيم ؛
(( همان طور كه حقوق مردها در اسلام مطرح است ، حقوق زن ها هم. اسلام به زن ها بيشتر عنايت كرده است تا به مردها ، اسلام زن را بيش تر حقوقشان را ملاحظه كرده است تا مردها )).
(( از نظر اسلام ، زن بايد به مثابه يك عنصر انساني ، تمام مراحل كمال را طي كند و زن همانند مرد مي تواند به عنوان يك دانشمند ،‌ مخترع ، فيلسوف و عنصر فعال در صحنه هاي سياسي ،‌ اداري و دولتي به جامعه خدمت كند. ))
طبيعتاً در اين موضوع ، زنان فرهيخته ي ايثارگر ،‌ تحصيلكرده ،‌ كه در دوران سرنوشت ساز و تاريخ ساز انقلاب اسلامي با تلاش ، صبر و بردباري و ايمان راسخ و مستحكم ، راه ايثارگري را با خضوع و خشوع در پيشگاه الهي طي نموده و بارها از آزمون هاي مختلف سربلند بيرون آمده اند ، نقش بسيار مهمي را ايفا كرده اند و امروز نيز بايد اين زنان انديشه مند و فرهيخته ، نقش ماندگاري بر لوح مملكت اسلامي بزنند و در اين مسير ، توجه به نظام حقوق اسلامي و قانون اساسي در عرصه هاي مختلف خانوادگي ، تربيتي ، فرهنگي ، سياسي ،‌ اقتصادي ، اجتماعي با مرزبندي و حريم ديني ، زيربناي رسيدن به جامعه ي آرماني اسلام با حضور سازنده ي زنان هدفمند ، جهت دار ، ايثارگر و تحصيلكرده است كه اين خود تثبيت جايگاه زن مسلمان در عرصه ي اجتماع است و زنان ايثارگر ، انديشه مند و فرهيخته نبايد از سه وظيفه اساسي و مؤثر خود غفلت كنند ؛ وظايف انساني ، نقش هاي خانوادگي و رعايت ضرورت هاي اجتماعي ، كه هر كدام در جايگاه خود بحث مفصلي دارد و در اين مقال ، نمي گنجد.
حضور چنين زناني كه از طرفي همسراني فداكار و از خود گذشته هستند و از طرفي به امر دانش اندوزي و انديشه پرداخته اند ، در عرصه هاي علمي ، مديريتي ، قانون گذاري ، سياست گذاري ، اجرا ، پژوهش ، اختراع و اكتشاف ،‌ هنر ، ورزش و ... با رعايت حفظ موازين اسلامي و قانوني ذكر شده مي تواند به حضور زن مسلمان تعميق بخشيده و نقش هاي الگويي زيبايي را كه در ذهن متصور است ،‌ عملي نمايد و جلوه ي ماندگار حضور فرهيختگان ايثارگر زن را كه تنديس پايداري و صبوري هستند ، در جامعه رقم بزند و اين يعني حضور همه جانبه ي الگويي كه مقام معظم رهبري درباره اش فرمودند:
(( زن مسلمان ، آن زني است كه هم دين خود را ، حجاب خود را ، زنانگي خود را ، ظرافتها و رقتها و لطافت هاي خود را حفظ مي كند ، هم از حق خود دفاع مي كند ، هم در ميدان معنويت و علم و تحقيق و تقرب به خدا پيشروي مي كند و شخصيت هاي برجسته يي را نشان مي دهد و هم در ميدان سياسي حضور دارند ؛ اين مي شود الگويي براي زنان.))
و اينك بانوان مكرمه ، پاسداران حريم ارزشها ، انديشمندان صحنه ي علم ،‌ محققان عرصه ي پژوهش ، همراهان ايثارگران دلاور و ... تلاشي قوي تر را رقم مي زنند و اين عزيزان درخواست موارد عديده ايي را دارند تا جامعه به هدف تعالي خود نزديك شود ؛ از جمله :
1- حضور مسئولانه و قوي تر بانوان در تمامي ميدانها با حفظ حريم اسلامي ؛
2- تلاش بيشتر در پيشرفت مؤثر در تمام عرصه ها خصوصاً‌ تحكيم خانواده و تعالي اجتماع و تهذيب سياست.
3- توجه بيش تر قانونگذاران ، مسئولان كشور ، برنامه ريزان و سياست مداران در جهت رعايت حق زنان با توجه به تفاوت هاي زن و مرد و توصيه ي شارع مقدس ؛
4- دفاع اخلاقي و قانوني و بنيادي زن در محيط خانواده خصوصاً‌ زنان ايثارگر تحصيلكرده به دليل جايگاه الگويي؛
5- استفاده ي كاربردي از انرژي و توانمندي ها و مديريت زنان ايثارگر فرهيخته در عرصه هاي مختلف ؛
6- پرهيز از خودنمايي زنان كه خود موجب جريان مرد سالاري مي شود ؛
7- اصلاح قوانين در تبيين حقوق زن و مرد؛
8- حفظ‌ شأن انساني و اسلامي زن و دفاع از آن خصوصاً‌ زنان تحصيلكرده ي ايثارگر به دليل تلاش در ظهور و بروز استعدادهاي نهفته؛
9- حفظ هويت والاي زن اسلامي و زنده نگه داشتن اين هويت بر پايه ي قوانين موجود و هدايت هاي مقام معظم رهبري با توجه به حملات رگباري فرهنگ بيگانه؛
10- ارائه ي تسهيلات لازم در جهت ارتقاي فكري ، فرهنگي ، علمي ، سياسي ، مديريتي زنان فرهيخته ي ايثارگر تحصيلكرده؛
11- ايجاد جايگاه هاي علمي ، پژوهشي ، تحقيقي ، دفاعي ، امنيتي در جهت بهره برداري از دانش و علم و توانمندي اين زنان؛
12- استفاده ي قوي تر و همه جانبه از اين زنان در پست هاي مديريتي با توجه به لياقت و شايستگي به دور از جنگ هاي فمنيستي.
پايان سخن را با سخنان و توصيه هايي از حضرت امام – رحمه الله عليه – و مقام معظم رهبري – دام ظله – زينت مي دهيم ؛
« همان طوري كه مردها بايد در امور سياسي دخالت كنند و جامعه ي خودشان را حفظ كنند ، زن ها هم بايد دخالت كنند و جامعه را حفظ كنند ، زن ها هم بايد در فعاليت هاي اجتماعي و سياسي ، همدوش مردان باشند ، البته با حفظ آن چيزي كه اسلام فرموده است كه بحمد الله در ايران جاري است.»
«ملتي كه بانوانش در ميدان هاي جنگ با ابر قدرت ها و با مواجه شدن با قواي شيطاني ، قبل از مردها در اين ميدان ها حاضر شده اند ، پيروز خواهند شد.»
حضرت امام خميني (ره)
« در نظام اسلامي ،‌ زنان بايد از درك سياسي برخوردار باشند ، فن خانه داري و همسرداري را بدانند و در صحنه ي فعاليت هاي اجتماعي ، علمي مظهر عصمت و طهارت و رضايت باشند.»
مقام معظم رهبري
امروز از اين بانوان جلودار نقش الگويي همه جانبه در عرصه هاي مختلف ، انتظارات بسياري وجود دارد. مسئولان امر نيز در جهت استفاده از نيروي توانمند اين فرهيختگان ميدان علم و عمل بايد برنامه ريزي لازم را انجام دهند.
ان شاءالله رويكرد قوي ، عميق ، همه جانبه و با تدبير زنان ايثارگر ، فرهيخته و تحصيلكرده عاملي در جهت رشد و تعالي جامعه باشد ؛ زناني كه موفق به همراهي و همسري جانبازان و ايثارگران سرافراز شده و قدم هاي استوار و مؤثر در تحكيم خانواده و تربيت فرزنداني صالح برداشته اند ، امروز نيز مي توانند محققانه ، عالمانه و با تدبير لازم در عرصه هاي مختلف مديريت ،‌ توانمندي خود را عرضه كنند و افتخاري بر افتخارهاي خود با حفظ حريم الهي و قانون دين مبين اسلام در عرصه هاي اجتماع بيفزايند.